17
nov

RECIRCULATIE OF GEEN RECIRCULATIE

Per 2021 zijn alle nieuw te bouwen woningen vrijwel energie neutraal. Zoals voor veel dingen, zijn ook hier regels voor opgesteld. Het zou natuurlijk mooi zijn als ook bestaande woningen zo energie neutraal mogelijk worden. Hoe kunnen we daar met een nieuwe keuken een bijdrage aan leveren?

De laatste jaren hebben alle gerenommeerde fabrikanten van keukenapparatuur enorm veel aandacht geschonken aan het reduceren van het stroom- en waterverbruik van hun apparaten. Terwijl een gunstig energieverbruik door de consument nauwelijks genoemd wordt als doorslaggevende reden om een bepaald apparaat aan te schaffen. Op zich is dat vreemd want besparing van energie en besparing van geld gaan hand in hand. Zo blijkt dat het vernieuwen van een minimaal 10 jaar oude koelkast of vriezer een dusdanige stroombesparing oplevert dat het nieuwe apparaat zichzelf uiteindelijk weer terugverdient. Maar de grootste besparingsmogelijkheid komt uit een onverwachte hoek. Het is niet de vaatwasser of wasmachine, maar de afzuigkap waar de meeste winst te behalen valt.

Geen recirculatie

Als we gaan koken dan moet de afzuigkap aan. En iedereen wil een goede afzuigkap, want het is niet fijn om uren na het koken de spruitjeslucht nog in huis te hebben hangen. Dus wordt er vaak voor gekozen voor een afzuigkap met een zo hoog mogelijke capaciteit (soms tot wel 1000m3 per uur!), want hoe meer capaciteit, hoe minder kooklucht.

Meer pannen vragen om meer afzuigcapaciteit!

Alle ‘vieze’ lucht die we niet meer in de keuken willen hebben, blazen we met veel geweld naar buiten. Maar laten we niet vergeten dat al die lucht die naar buiten geblazen wordt ergens vandaan moet komen. Inderdaad, van buiten. Als je een keuken hebt van 250cm hoog en een oppervlakte van 10 bij 10 meter (zo zien we ze overigens graag :-)), dan zit daar 250m3 lucht in. Dan blaas je dus met een afvoercapaciteit van 1000m3 de ruimte in een kwartiertje leeg. Daardoor ontstaat er onderdruk die met buitenlucht gecompenseerd moet worden. Tijdens het koken zullen er dus ventilatieroosters geopend moeten worden of moet het raam op een kier om de afzuigkap goed te kunnen laten functioneren. In de winter blazen we dan de verwarmde lucht het huis uit om aan te vullen met koude buitenlucht en in de zomer (voor mensen met een airco), is het andersom. In de praktijk staat zo’n rooster in de meeste gevallen zelfs gemakshalve de hele dag open.

Er zijn manieren om dit proces zo efficiënt mogelijk te laten verlopen. Een afzuigkap met een randafzuiging bijvoorbeeld zorgt voor een effectieve manier van afvoeren van lucht. Dan wordt er alleen lucht afgevoerd langs de randen van de afzuigkap, en niet meer in het midden. Warme lucht stijgt vanzelf op. Daar heb je geen afvoercapaciteit voor nodig. Zolang je zorgt dat de lucht ´gevangen´ wordt binnen het luchtgordijn van de randafzuiging heb je aan een derde van de capaciteit al genoeg om hetzelfde effect te krijgen. Dat is veel energiezuiniger, al is het alleen al omdat je minder (verwarmde) lucht het huis uit blaast. En minder capaciteit betekent minder toeren van de motor en dus ook minder geluid.

Ook is het mogelijk om ergens in de keuken een elektronische regelklep te maken die kan zorgen voor luchtaanvoer. Dat is een klep die samen met een buitenrooster in de buitenmuur komt en automatisch opengaat als de afzuigkap aan wordt gezet. Door de klep kan de ontstane onderdruk passief worden gecompenseerd zonder dat iemand eraan hoeft te denken een rooster of raam open te zetten.


Elektronische regelklep laat buitenlucht naar binnen als de afzuigkap aangaat.

Recirculatie

In nieuwbouwwoningen wordt dit systeem van (kook) lucht afvoeren niet meer toegepast. De lucht wordt gerecirculeerd. Er komt nog steeds ergens een afzuigkap, maar dit keer niet alleen met een vetfilter, maar ook met een geurfilter. De gefilterde lucht wordt vervolgens weer terug de ruimte in geblazen. Zo wordt de (warme) lucht niet naar buiten geblazen maar draagt de warmte die met het koken vrijkomt juist bij aan het verwarmen van de woning. Nieuw hierbij is de toepassing van een Plasmafilter. Een filter dat niet schoongemaakt of vervangen hoeft te worden en elektrisch alle deeltjes uit de lucht filtert die we er niet in willen hebben. Niet alleen vet en geurdeeltjes, maar ook pollen, fijnstof, bacteriën etc.

Ideaal zou je denken, dus moet je dan in bestaande woningen ook niet gewoon recirculeren? Dat hangt van de situatie af. Bij nieuwbouwwoningen is er natuurlijk rekening mee gehouden dat er wel op een of andere manier luchtverplaatsing is. Alles hermetisch afsluiten is tenslotte ook niet gezond. Bij bestaande woningen is dit niet altijd het geval. Een Plasmafilter filtert alles, behalve kookvocht. Het toepassen van recirculatie in woningen die, door de ligging of ondergrond, uit zichzelf al vochtig zijn en bovendien niet voorzien zijn van voldoende beluchting mogelijkheden zouden daardoor nóg vochtiger kunnen worden. Afzuigkappen die ín de inductiekookplaat zijn ingebouwd worden steeds populairder. Warme kooklucht wil omhoog, en om die lucht een tegennatuurlijk beweging naar beneden te laten maken is veel capaciteit nodig. Een Plasmafilter werkt het beste als er niet teveel luchtstroom is, zodat het filter de tijd krijgt alle ongewenste deeltjes uit de lucht te halen.  

Recirculatie of geen recirculatie

Er is geen duidend antwoord te geven op wat de beste oplossing is. Het hangt af van de omstandigheden. Van het type woning, de locatie ervan (bosrijke omgeving, veengrond, zandgrond etc.) het soort kookplaat (gas of inductie), kortom tal van omstandigheden die bepalen wat de beste oplossing is.  Natuurlijk is een mooie keuken uitzoeken hartstikke leuk en dit soort saai technisch gedoe remt dat plezier soms aardig af. Maar het is belangrijk dat het plezier niet verdwijnt als de keuken gemonteerd is. Simpelweg omdat over sommige dingen niet voldoende is nagedacht. We kunnen gelukkig de taken verdelen. Jullie zoeken een mooie keuken uit en ik zorg voor het saaie technisch gedoe!